มีคนมากมายที่กำลังอยู่ท่ามกลางความเหงาและความโดดเดี่ยว และเชื่อว่าความรักจะช่วยให้ ความเหงาและความโดดเดี่ยว สิ้นไป แต่ก็มีคนจำนวนไม่น้อย ที่กลับเหงาและโดดเดี่ยวมากกว่าเดิมเมื่อมีความรัก หรือมีความกังวลและความว้าวุ่นใจเพราะคนที่รัก ความรักที่เรามีคืออะไร เรารู้จักความรักดีแค่ไหน เมตตาภาวนา : คำสอนว่าด้วยรัก (Teaching on Love) หนังสือซึ่งเขียนโดย ท่านติช นัท ฮันห์ ได้กล่าวไว้ถึงบทเรียนว่าด้วยความรักความเมตตา ที่พระพุทธองค์ทรงสอนเรา ให้ได้พบกับความสุขอันเกิดขึ้นจาก ความรักที่แท้จริง ซึ่งมีพลังในการเยียวยาและแปรเปลี่ยนสถานการณ์รอบๆ ตัวเรา และนำพาความหมายล้ำลึกมาสู่ชีวิต

         เราต้องนำพาความรักที่แท้นี้มาสู่ชีวิตตัวเอง รวมถึงชีวิตคนที่เรารักด้วย พระพุทธองค์ทรงแนะนำวิธีปฏิบัติที่เป็นรูปธรรม เพื่อช่วยให้เราฝึกฝนและเข้าถึงพรหมวิหาร 4 ซึ่งก็คือเมตตาภาวนา การพิจารณาถึงความรักและความกรุณาที่เรามีให้ตัวเองและผู้อื่น

         พระพุทธองค์ทรงตรัสว่า
         "ถึงเราจะรวบรวมกุศลทั้งมวลบรรดามีในโลก ก็ยังไม่อาจเทียบเท่าได้กับการปฏิบัติเมตตาภาวนา การสร้างศูนย์ปฏิบัติธรรม สร้างพระพุทธรูป หล่อระฆังหรืองานสังคมสงเคราะห์อื่นใด ก็ยังได้บุญไม่ถึง 1 ใน 16 ส่วนของการปฏิบัติเมตตาภาวนา แม้เราจะเอา แสงจากดวงดาราทั้งหลายมารวมกัน ก็ยังไม่อาจสว่างไสวได้เทียมเท่ากับแสงจันทร์ ในทำนองเดียวกัน การปฏิบัติเมตตาภาวนา ก็ยิ่งใหญ่กว่าการทำกุศลอื่นๆ ทั้งปวงมารวมกันเสียอีก"

         การปฏิบัติเมตตาภาวนาก็เหมือนกับการขุดลึกลงไป จนกระทั่งเราค้นพบตาน้ำ เราจะพิจารณาดูตัวเองอย่างจริงจัง จนรู้แจ้ง แล้วความรักก็จะปรากฏสู่ภายนอก ดวงตาของเราจะฉายแววของความสุข ความเบิกบาน ผู้คนที่อยู่รอบข้างก็จะได้รับอานิสงส์ จากรอยยิ้มและการปรากฎตัวของเรา

         ในการปฏิบัติเมตตาภาวนา พระพุทธองค์ทรงสอนให้เราเริ่มต้นจากการทำความเข้าใจตนเอง โดยพิจารณาดูขันธ์ 5 คือ รูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ เมื่อเราเห็นขันธ์ 5 ในตัวเองชัดเจน ก็จะเกิดความรักความเข้าใจขึ้นตามธรรมชาติ เราย่อมรู้ว่า ควรจะทำหรือไม่ควรทำอะไร ในการเอาใจใส่ตัวเองให้ดีขึ้น

         ขณะที่เราปฏิบัติให้เฝ้าดูความสุขสงบ และความปลอดโปร่งที่เกิดขึ้น สังเกตว่าตัวเองมีความกังวลใจเกี่ยวกับเรื่องที่ไม่คาดคิด หรือเรื่องร้ายๆ รวมทั้งความโกรธ ความขุ่นเคือง ความกลัว ความว้าวุ่น หรือความกังวลในตัวมากน้อยแค่ไหน หลังจากได้ตระหนักถึง ความรู้สึกต่างๆ ที่เกิดขึ้นแล้ว เราจะมีความเข้าใจตนเองมากขึ้น เราจะได้เห็นว่าความกลัวและความไม่สงบ ทำให้เราไม่เป็นสุข อย่างไร แล้วเราก็จะได้เห็นคุณค่าของการรักตัวเอง และสร้างสรรค์หัวใจที่เปี่ยมด้วยความกรุณาขึ้นมา แทนที่จะมีชีวิตอยู่ด้วยการ เพาะความกลัวในสิ่งที่คาดไม่ถึง จงเฝ้าดูอาการที่เราทำร้ายตัวเองตลอดมาเถิด แล้วทำสิ่งที่ควรเพื่อบรรเทาทุกข์และเรื่องร้ายๆ ลงเสีย

         เราต้องเริ่มปฏิบัติเมตตาภาวนานี้จากตัวเองก่อน จนกว่าเราจะสามารถรักและเอาใจใส่ต่อตัวเอง หาไม่เราก็คงไม่อาจช่วย ผู้อื่นได้ จากนั้นเราจึงค่อยแผ่ขยายความรักนั้นออกไปสู่ผู้อื่น แรกสุดแผ่ไปยังคนที่เราชอบ ต่อมาก็เป็นคนที่เรารู้สึกเฉยๆ แล้วก็ คนที่เรารัก จนกระทั่งถึงคนที่ทำให้เรารู้สึกเจ็บปวดแม้แค่เพียงคิดก็ตาม เมื่อการภาวนาของเราเริ่มได้ผล เราจะสังเกตเห็นถึง สัญญาณของจิตที่เปี่ยมด้วยความรักความเมตตาในตัวเองดังนี้